Nedir.Org *
Sponsorlu Bağlantılar
Matematik Dahisi

Harita Bilgisi Nedir

Sponsorlu Bağlantılar

Resim Ekle Dosya Ekle Video Ekle Soru Sor Bilgi Ekle
Yeryüzünün tamamının ya da bir bölümünün, kuşbakışı görünüşünün, belli bir ölçek dahilinde küçültülerek, bir düzlem üzerine aktarılmasıyla elde edilen çizime harita denir.
Bir çizimin harita özelliği taşıyabilmesi için gerekli olan koşullar şunlardır:
 
1. Kuşbakışı olarak çizilmiş olması
Haritası çizilen alanın tam tepeden görünüşü kuşbakışı olarak adlandırılır. Haritaların çiziminde tepeden görünüm sağlanamaz ise yeryüzü şekillerinin biçimlerinde, boyutlarında ve birbirlerine göre uzaklıklarında değişmeler olur.
 
2. Ölçekli olması
Haritalardaki küçültme oranına ölçek denir. Bir başka ifade ile harita üzerindeki uzunlukların gerçek uzunluklara olan oranıdır.
 
a. Kesir ölçek: Küçültme oranı kesirli sayılarla ifade edilen ve haritalarda en çok kullanılan ölçeklerdir. 1/500, 1/5.000, 1/50.000, 1/500.000 gibi.
Kesir ölçeklerde pay her zaman 1 dir. Paydada yer alan sayı ise, haritası çizilen alanın kaç defa küçültüldüğünü gösterir.
 
b. Çizik (Grafik) Ölçek: Eşit dilimlere ayrılmış bir çizgi üzerinde harita üzerindeki uzunlukların gerçek uzunluklara oranının gösterildiği ölçeklerdir.
Herhangi bir yerin, kuşbakışı görünüşünün ölçeksiz ve kabataslak olarak bir düzleme aktarılmasına kroki denilmektedir. Harita ile kroki arasındaki fark, krokinin ölçeksiz, haritanın ise ölçekli olmasıdır.
 
3. Bir düzleme aktarılmış olması
Dünya’nın kutuplardan basık, Ekvator’dan şişkin kendine has küresel bir şekli vardır. Dünya’nın küresel yüzeyi düzleme aktırılırken bazı güçlüklerle karşılaşılır. Bunun nedeni, küresel yüzeyin düzleme aktarılmasının geometrik açıdan imkânsız olmasıdır. Buna bağlı olarak haritalar çizilirken, kara ve denizlerin yerküre üzerindeki biçimleri ve genişlikleri tam olarak yansıtılamamakta ve boyutlarında gerçeğe uymayan bozulmalar olmaktadır. Haritalarda görülen ise, gerçeğin az ya da çok benzeridir.

Harita çizimindeki zorluklar dikkate alınarak bazı metodlar geliştirilmiştir. Buna projeksiyon (izdüşüm) yöntemleri adı verilir.

Projeksiyonlar, izdüşüm (Yükseltinin sıfır m. kabul edilmesi) esasına göre çizildiğinden, yükseltinin fazla olduğu yerlerde ve ülkelerde izdüşüm alan ile gerçek alan arasındaki fark artar.

Türkiye’de, izdüşüm alan ile gerçek alan arasındaki farkın en fazla olduğu bölgeler Doğu Anadolu ve Karadeniz, en az olduğu bölgeler ise Marmara ve Güneydoğu Anadolu’dur.
 
Başlıca projeksiyon yöntemleri şunlardır:
Silindir Projeksiyon: Ekvator ve çevresindeki bölgelerin çiziminde kullanılır.
Konik Projeksiyon: Kutuplar ve çevresindeki bölgelerin çiziminde kullanılır.
Düzlem (Ufki) Projeksiyon: Bu projeksiyonla elde edilen haritalarda biçim ve alan bozulmaları çok fazladır. Bu haritalar daha çok denizcilik ve havacılıkta kullanılır.

HARİTA ÇEŞİTLERİ
A. KULLANIM AMAÇLARINA GÖRE HARİTALAR
1. İdari ve Siyasi Haritalar
Ülkelerin başka ülkelerle olan sınırlarının gösterildiği haritalara siyasi haritalar adı verilirken, ülkelerin kendi içerisindeki illeri, eyaletleri, bölgeleri gösteren haritalara idari haritalar denilmektedir.
 
2. Beşeri ve Ekonomik Haritalar
Nüfus, göç, yerleşme, tarım, hayvancılık, sanayi, turizm, vb. dağılışını gösteren haritalardır.
 
3. Fiziki Haritalar
Yeryüzü şekillerinin fiziki yapısını, dağılış ve yükseltilerini gösteren haritalardır.
 
4. Özel Haritalar
Belirli bir konu için özel olarak hazırlanan haritalardır. (Jeomorfoloji, meteoroloji, toprak haritaları gibi.)
 
B. ÖLÇEKLERİNE GÖRE HARİTALAR
1. Büyük Ölçekli Haritalar
a. Plânlar: Ölçeği 1/20.000’e kadar olan haritalardır. Şehir imar plânları, kadastro haritaları bu türdendir.
b. Topoğrafya Haritaları: Ölçeği 1/20.000 ile 1/200.000 arasında olan haritalardır. Ulaşım haritaları ile topoğrafik, jeolojik, morfolojik haritalar bu türdendir.
 
Büyük ölçekli haritaların genel özellikleri şunlardır:
–   Paydası küçüktür.
–   Dar alanları gösterir.
–   Ayrıntıyı gösterme gücü fazladır.
–   Küçültme oranı azdır.
–   Aynı alanı gösteren küçük ölçekli haritalara göre düzlemde daha fazla yer kaplarlar.
–   İzohipsler arası yükselti farkı azdır.
–   Bozulma oranı azdır.
 
2. Orta Ölçekli Haritalar
Ölçeği 1/200.000 ile 1/500.000 arasında olan haritalardır.
 
3. Küçük Ölçekli Haritalar
Ölçeği 1/500.000 den daha küçük olan haritalardır. Bu haritalar Dünya’nın, kıtaların, ülkelerin tamamını veya bir bölümünü gösterir.
 
Küçük ölçekli haritaların genel özellikleri şunlardır:
–   Paydası büyüktür.
–   Geniş alanları gösterir.
–   Ayrıntıyı gösterme gücü azdır.
–   Küçültme oranı fazladır.
–   Aynı alanı gösteren büyük ölçekli haritalara göre düzlem üzerinde daha az yer kaplarlar.Küçültme
–   İzohipsler arası yükselti farkı fazladır.
–   Bozulma oranı fazladır.
 
Kısaltmalar;
G.U. = Gerçek Uzunluk
H.U. = Haritadaki Uzunluk
Ölç. P. = Ölçeğin Paydası
G.A. = Gerçek Alan
H.A. = Haritadaki Alan
Ölç. P2 = Ölçeğin Paydasının Karesi

Harita Bilgisi Resimleri

  • 2
    Harita bilgisi 2 yıl önce

    Harita bilgisi

Harita Bilgisi Sunumları

  • 2
    Önizleme: 2 yıl önce

    Harita bilgisi word dosyası sunusu

    (Göster / Gizle) Sunum İçeriği: Düz metin (text) olarak..
    ODTÜ G.V. ÖZEL LİSESİSOSYAL BİLİMLER ZÜMRESİ2009-2010 Eğitim-Öğretim Yılı Konu:HARİTA 1. HARİTA ÇİZİMİHARİTA: Yeryüzünün tamamının veya belirli bir bölümünün kuşbakışı görünüşünün, belirli bir oranda küçültülerek (ölçek kullanılarak) düzlem üzerine aktarılması sonucu elde edilen çizimlere Harita denir.Bir bölgenin haritası çizilirken şu aşamalardan geçilir: Öncelikle haritanın kullanım amacı (fiziki, siyasi, beşeri...) belirlenir.Kullanım amacına uygun olarak, bozulmaları (hataları) en aza indirecek izdüşüm yöntemi (projeksiyon tipi) seçilir.Bölgenin coğrafi koordinatları ( enlem ve boylam değerleri) belirlenir.Arazideki boyutlar (uzunluk ve genişlikler) ölçülür.Çizimin yapılacağı kağıdın boyutuna göre küçültme oranı (ölçek) belirlenir.Bölgenin belirli bir yükseklikten çekilmiş hava fotograflarından yararlanılarak harita çizimine başlanır.Harita Çiziminde Hata Yapılmasının Nedenleri Şunlardır:Dünya’nın küresel olması; küresel yüzeydeki şekillerin düzleme aktarılması sırasında, şekillerde veya boyutlarda (uzunluk-alan) bozulmaların oluştuğu görülür.Ölçek Kullanımı; gerçek boyutların düzleme aktarılırken küçültülmesi sonucu bozulmalar yaşanmasına neden olur.Yerşekillerinin eğimli, girintili-çıkıntılı, engebeli oluşu; düzlem üzerine aktarılmaları esnasında bozulmaların yaşanmasına neden olur.ÖRNEK: Aşağıdaki tabloda 1/1.500.000 ölçekli Türkiye Fiziki Haritası’nda iki ilin yüzölçümü (izdüşüm alanları) ve gerçek alanları gösterilmiştir. İller İzdüşüm Alanı (km²) Gerçek Alanı (km²) Fark (km²) X 6.370 11.400 5.030 Y 9.800 11.900 2.100Buna göre hangi ilin haritasında bozulma oranı daha fazladır? Bu bozulmanın nedenini açıklayınız.-95250586105Projeksiyon Yapmak; Projeksiyon yapmanın temel esasını, haritası çizilmek istenilen yere doğru yerkürenin üzerine ışık yansıtılarak enlem ve boylam çizgileri ile kıta şekillerinin gölgelerinin bir kağıt parçasının üzerine düşmesini sağlamaktır. Kağıdın konumuna bağlı olarak gölgeler farklı biçimlerde bozulur. Haritanın kullanım amacına göre kağıdın, bozulmanın en az olacağı şekilde yerleştirilmesi sonucu projeksiyon tipleri ortaya çıkmıştır. Bu tiplerin en çok kullanılanları şunlardır:00Projeksiyon Yapmak; Projeksiyon yapmanın temel esasını, haritası çizilmek istenilen yere doğru yerkürenin üzerine ışık yansıtılarak enlem ve boylam çizgileri ile kıta şekillerinin gölgelerinin bir kağıt parçasının üzerine düşmesini sağlamaktır. Kağıdın konumuna bağlı olarak gölgeler farklı biçimlerde bozulur. Haritanın kullanım amacına göre kağıdın, bozulmanın en az olacağı şekilde yerleştirilmesi sonucu projeksiyon tipleri ortaya çıkmıştır. Bu tiplerin en çok kullanılanları şunlardır:PROJEKSİYON: Yerkürenin paralel ve meridyen ağının belirli kurallara göre düz bir kağıda aktarılmasına Projeksiyon (Harita Çizim Yöntemi) denir. Haritaların kullanım amaçlarına göre projeksiyonların farklı pek çok çeşidi vardır.-17335516256000-1587571755Düzlem Projeksiyon: Kuzey Kutbu gibi tek bir noktadan dokunarak yerküreyi kağıt üzerine yansıtır. Bu haritalarda meridyenler kutup noktasında kesişen ışın demetleri şeklindedir. Kutup noktasından uzaklaştıkça şekiller büyük ölçüde bozulur. 00Düzlem Projeksiyon: Kuzey Kutbu gibi tek bir noktadan dokunarak yerküreyi kağıt üzerine yansıtır. Bu haritalarda meridyenler kutup noktasında kesişen ışın demetleri şeklindedir. Kutup noktasından uzaklaştıkça şekiller büyük ölçüde bozulur. -103568520955Silindirik Projeksiyon: Dünya yüzeyinin Ekvator çizgisi boyunca temas ettiği bir silindire yansıtılması ile yapılır. Enlem ve boylam çizgileri Dünya’nın gerçek devir yönünü gösterdiğinden bu tarz haritalar genellikle denizcilikte ve havacılıkta kullanılır. Ancak Ekvator’dan kutuplara doğru gidildikçe enlemlerin boyutları bozulur.00Silindirik Projeksiyon: Dünya yüzeyinin Ekvator çizgisi boyunca temas ettiği bir silindire yansıtılması ile yapılır. Enlem ve boylam çizgileri Dünya’nın gerçek devir yönünü gösterdiğinden bu tarz haritalar genellikle denizcilikte ve havacılıkta kullanılır. Ancak Ekvator’dan kutuplara doğru gidildikçe enlemlerin boyutları bozulur.-360108510668000-3175113030Konik Projeksiyon: Yerkürenin bir koniye yansıtılmasıyla yapılır. Haritaya aktarılacak bölge, koninin köşesine isabet eder. Boylam çizgileri düz çizgiler, enlem çizgileri ise paralel yaylar olarak görülür. Genellikle doğu - batı mesafesinin fazla olduğu bölgeler için kullanılır. Bu yöntemle çizilen haritalarda şekiller bozulur, ancak alanlar korunur. Genellikle orta enlemler ve çevresindeki bölgelerin çiziminde kullanılır.00Konik Projeksiyon: Yerkürenin bir koniye yansıtılmasıyla yapılır. Haritaya aktarılacak bölge, koninin köşesine isabet eder. Boylam çizgileri düz çizgiler, enlem çizgileri ise paralel yaylar olarak görülür. Genellikle doğu - batı mesafesinin fazla olduğu bölgeler için kullanılır. Bu yöntemle çizilen haritalarda şekiller bozulur, ancak alanlar korunur. Genellikle orta enlemler ve çevresindeki bölgelerin çiziminde kullanılır.343408019050000-952514605Parçalı Projeksiyonlar (Winkel Projeksiyonu): Yeryüzünün birden fazla parçaya ayrılmasıyla oluşturulan, karasal alanlardaki boyut ve şekil bozulmalarının en aza indirildiği ve böylece gerçeğe yakın Dünya görüntüsünün elde edildiği haritaların çiziminde kullanılır. Bozulmalar daha çok okyanus alanlarında görülür.00Parçalı Projeksiyonlar (Winkel Projeksiyonu): Yeryüzünün birden fazla parçaya ayrılmasıyla oluşturulan, karasal alanlardaki boyut ve şekil bozulmalarının en aza indirildiği ve böylece gerçeğe yakın Dünya görüntüsünün elde edildiği haritaların çiziminde kullanılır. Bozulmalar daha çok okyanus alanlarında görülür.2. HARİTANIN ELEMANLARIÇizilen bütün haritalarda yer bulmak, bir yer hakkında bilgi sahibi olmak, yön ya da mesafe belirlemek amacıyla şu elemanların bulunması zorunludur:Konu Başlığı: Haritanın hangi coğrafi dağılışı gösterdiğini (konusunu), nereye ait olduğunu ve ne zaman yapıldığını açıklar. Örneğin; Türkiye’nin Orman Alanları Haritası (1990)Ölçek: Gerçek uzunluk ve alanların haritaya sığdırılabilmek için kaç kez küçültüldüğünü gösterir.Yön Oku: Bir okla yön belirler. Atlas ve duvar haritaları yönlerine oturtularak çizildiğinden üst kısımları daima kuzeyi gösterir ve yön okuna gerek yoktur.Coğrafi Koordinatlar: Haritada çizili yerin, Dünya üzerindeki matematik konumunu bulmamızı sağlar.Lejand: Haritada çeşitli coğrafi dağılışları göstermek için kullanılan özel işaretlerin, anlamlarının açıklandığı harita işaret tablosudur.908058953520⁰K5⁰K4⁰B12⁰DÇİZİMYerleşme Akarsu Orman4408km3 cmKBAŞLIK(Yer + Konu + Zaman)0020⁰K5⁰K4⁰B12⁰DÇİZİMYerleşme Akarsu Orman4408km3 cmKBAŞLIK(Yer + Konu + Zaman)3. HARİTA ÇEŞİTLERİHaritalar genel olarak iki şekilde sınıflandırılabilir:1.KULLANIM ALANLARINA GÖRE HARİTALAR: Haritalar kullanım amaçlarına göre konuları açısından iki bölüme ayrılırlar:a) Genel Haritalar: Yaygın olarak kullanılan atlas ve duvar haritalarından oluşurlar. Bu tip haritaları her eğitim düzeyinden insan okuyup anlayabilir. Siyasi ve idari haritalar, fiziki haritalar, topografya haritaları (izohips yöntemiyle çizilmiş arazi haritaları), beşeri ve ekonomik haritalar bu gruba girer. b) Özel Haritalar: Konunun uzmanları tarafından okunup anlaşılabilen, özel amaçlar için hazırlanmış haritalardır. Jeoloji haritaları, toprak haritaları, sinoptik ve klimatik haritalar, jeomorfoloji haritaları bu gruba girer.2.ÖLÇEKLERİNE GÖRE HARİTALAR: Ayrıntıları gösterme gücüne göre farklılaşırlar ve şu isimleri alırlar:a) Planlar: Ölçeği 1/20.000’e kadar olan, kentlerin - yerleşme merkezlerinin gösteriminde kullanılan ve en çok ayrıntıya yer veren haritalardır.Not: Planlar ölçek kullanılarak çizilmeleri nedeniyle kabataslak çizimler olan Kroki’den ayrılırlar. 3746514033500b) Büyük Ölçekli Haritalar: Ölçekleri 1/20.000 ile 1/100.000 arasında değişen ve topografya koşullarının gösteriminde kullanılan haritalardır.c) Orta Ölçekli Haritalar: Ölçekleri 1/100.000 ile 1/500.000 arasında değişen ve genellikle bir tek ülkeyi ya da bölgeyi göstermekte kullanılan haritalardır.d) Küçük Ölçekli Haritalar: Ölçekleri 1/500.000’den daha küçük olan, kıtaların veya Dünya’nın tamamının gösterilmesinde kullanılan, geniş alanları gösterdikleri için ayrıntıları gösterme gücü en zayıf olan haritalardır.ÖLÇEKLERİNE GÖRE HARİTALARIN KARŞILAŞTIRILMASIBÜYÜK ÖLÇEKLİ HARİTALARKÜÇÜK ÖLÇEKLİ HARİTALARÖlçek paydasındaki sayı küçüktür.Ölçek paydasındaki sayı büyüktür.Küçültme oranı azdır.Küçültme oranı fazladır.Aynı alanı gösterirken daha büyük kağıda çizilirler.Aynı alanı gösterirken daha küçük kağıda çizilirler.Duvarda daha fazla yer kaplarlar.Duvarda daha az yer kaplarlar.Eşit boyuttaki kağıtlara çizilirken daha dar alanları gösterirler.Eşit boyuttaki kağıtlara çizilirken daha geniş alanları gösterirler.Ayrıntılar fazladır.Ayrıntılar azdır.Hata oranı azdır.Hata oranı fazladır.Uzunluklar ve alanlar gerçeğine daha yakın büyüklükte çizilmiştir.Uzunluklar ve alanlar gerçeğine göre daha küçük olarak çizilmiştir.İki izohips arasındaki yükseklik farkı azdır.İki izohips arasındaki yükseklik farkı fazladır.Ölçek farkının haritalardaki alan ve ayrıntılar üzerindeki etkisi aşağıdaki örnek haritalarla gösterilmiştir:889066040004. HARİTALARDA HESAPLAMALARA. ÖLÇEK HESAPLAMALARIÖLÇEK: Haritalardaki küçültme oranıdır. İki tür ölçek vardır:Kesir Ölçek: Payı paydasından küçük olan basit kesir ile ifade edilen ölçektir. Ölçekte Pay, harita uzunluğunu; payda ise gerçek uzunluğu (arazi uzunluğunu) ifade eder. Birimi cm’dir.10179053810 Ölçek =00 Ölçek =197612038735HARİTA UZUNLUĞU (cm)00HARİTA UZUNLUĞU (cm)183642080010001976755106680GERÇEK UZUNLUĞU (cm)00GERÇEK UZUNLUĞU (cm)Çizgi (Grafik) Ölçek: Harita uzunluğunun çizgi, gerçek uzunluğun ise bu çizginin dereceleri şeklinde gösterildiği ölçeklerdir. Harita uzunluğu cm değerinde gösterilirken gerçek uzunluklar m ya da km değerinde ifade edilir.2681605562610002324105505450016967206959600023685569596000274637561595km020000km25190455905540200004206121059690302000031567815469902020000260515526670002000001083945349251020000110541021590102000012368554610100026581103378200021793203378200016960853378200012141203619500073152034290000248920361950001198880958855 cm0200005 cm32143703556010013021965127635100 00000100 000306324014605000Yukarıdaki çizgi ölçeğin kesir ölçek değeri ‘dir. Kesir Ölçeğin Çizgi Ölçeğe Çevirilmesi5410207937514000020000134417059690400 0004000020000400 00031686597790001. kesir ölçeğinin çizgi ölçeğini çiziniz. (Çentikler arası 1’er cm olsun.)2. 1/300 000 kesir ölçeğinin çizgi ölçeğini çentikler arası 2 cm olacak şekilde çiziniz. 3. 1/20 000 kesir ölçeğinin çizgi ölçeğini çentikler arası 3 cm olacak şekilde çiziniz. 1/5000 kesir ölçeğinin çizgi ölçeğini çentikler arası 2 cm olacak şekilde çiziniz.Çizgi Ölçeğin Kesir Ölçeğe ÇevirilmesiAşağıdaki çizgi ölçeklerin kesir ölçek değerlerini hesaplayınız.4167505148590 CEVAP: 00 CEVAP: 050501001502005cmkm050501001502005cmkm4167505165100 CEVAP: 00 CEVAP: -28575101600252550 7510025cmkm000252550 7510025cmkm41770308255 CEVAP: 00 CEVAP: 040408012016010cmkm040408012016010cmkm416750517145 CEVAP: 00 CEVAP: 0212142638435cmm0212142638435cmm416750584455 CEVAP: 00 CEVAP: 080080016002400320040cmm080080016002400320040cmmSORU: Bir Türkiye haritasında 40º doğu boylamının, 36º - 42º kuzey paralelleri arasında kalan kesimi 30 cm olarak ölçülmüştür. Haritanın ölçeği nedir?SORU: K limanından hareket eden bir gemi, L’ye uğradıktan sonra M’ye ulaşmıştır. Geminin gittiği yol harita üzerinde K – L arası 7 cm, L – M arası ise 5 cm’dir. Gemi bu yolculukta 60 km yol gittiğine göre, haritanın ölçeği nedir?B. UZUNLUKLARIN HESAPLANMASIa)Harita Uzunluğundan Gerçek Uzunluğun Hesaplanması:27813026035Gerçek Uzunluk = Harita Uzunluğu . Ölçek Paydası 00Gerçek Uzunluk = Harita Uzunluğu . Ölçek Paydası 422783026035GU = HU. ÖP 020000GU = HU. ÖP Örnek : Ölçeği 1/200 000 olan bir haritada 5 cm ile gösterilen bir köprünün gerçek uzunluğu kaç km’dir?b) Gerçek Uzunluktan Harita Uzunluğunun Hesaplanması:3708400-5080 GU HU = ÖP00 GU HU = ÖP278130-5080 Gerçek UzunlukHarita Uzunluğu = Ölçek Paydası00 Gerçek UzunlukHarita Uzunluğu = Ölçek Paydası44196009398000172720013144500Örnek : Ölçeği 1/400 000 olan bir haritada 24 km’lik uzaklık kaç cm ile gösterilir? Alıştırmalar:1) Ölçeği 1/1 200 000 olan bir fiziki haritada iki dağ arası uzaklık 16 cm olarak gösterildiğine göre bu dağlar arasındaki gerçek uzaklık kaç km’dir?2) Ölçeği 1/15 000 olan bir planda gerçek uzunluğu 600 m olan bir yol kaç cm ile gösterilir? 3842385130810. ∆∆∆∆∆. ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~AdalıKıyıkent¤¤¤¤¤¤00. ∆∆∆∆∆. ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~AdalıKıyıkent¤¤¤¤¤¤-90170965203) Yandaki harita, aşağıdaki çizgi ölçekle çizilmiştir. Buna göre Adalı ve Kıyıkent arasındaki gerçek uzaklık kaç km’dir? 003) Yandaki harita, aşağıdaki çizgi ölçekle çizilmiştir. Buna göre Adalı ve Kıyıkent arasındaki gerçek uzaklık kaç km’dir? -8001098425050501001502005 cmm00050501001502005 cmm10287001657356.4 cm4 cm»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»1/1 250 000Ö = ?III006.4 cm4 cm»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»»1/1 250 000Ö = ?III -23495984254) Şekildeki 1/1 250 000 ölçekli I. haritada Tuz Gölü’nün kuzey ve güney uç noktaları arasındaki uzaklık 6.4 cm olarak gösterildiğine göre, bu uzaklığın 4 cm ile gösteridiği II. haritanın ölçeği nedir?004) Şekildeki 1/1 250 000 ölçekli I. haritada Tuz Gölü’nün kuzey ve güney uç noktaları arasındaki uzaklık 6.4 cm olarak gösterildiğine göre, bu uzaklığın 4 cm ile gösteridiği II. haritanın ölçeği nedir?C. ALAN HESAPLAMASI Harita Alanından Gerçek Alanın Hesaplanması:3986530203835 GA = HA . (ÖP)² 020000 GA = HA . (ÖP)² 201930191135 Gerçek Alan = Harita Alanı . (Ölçek Paydası)² 020000 Gerçek Alan = Harita Alanı . (Ölçek Paydası)² Örnek : 1/1 500 000 ölçekli haritada 3 cm² ile gösterilen gölün gerçek alanı kaç km²’dir?b) Gerçek Alandan Harita Alanının Hesaplanması:3556000135255 GA HA = (ÖP) ²00 GA HA = (ÖP) ²214630135255 Gerçek AlanHarita Alanı = (Ölçek Paydası)²00 Gerçek AlanHarita Alanı = (Ölçek Paydası)²419100024384000157480024384000Örnek : Arazide 1024 km² yer tutan bir göl, ölçeği 1/800 000 olan bir haritada kaç cm² ile gösterilir?c) Alan Hesaplamalarından Ölçeğin Bulunması :37490405715HAGAÖ =400000HAGAÖ =2228855715Harita AlanıGerçek AlanıÖlçek =00Harita AlanıGerçek AlanıÖlçek =Örnek : Gerçek alanı 192 km² olan bir arsanın 12 cm² ile gösterildiği haritanın ölçeği nedir?Soru: Ölçeği 1/ 2 000 000 olan haritada 4.1 cm² ‘lik alan kaplayan şehir meydanı, 1/500 000 ölçekli bir haritada kaç cm² ile gösterilir?D. EĞİM HESAPLAMASI4155440219075E =h (m)GU(m).100 veya 1000 400000E =h (m)GU(m).100 veya 1000 Eğim =Yükselti Farkı (m)Gerçek Uzaklık (m).100 veya 1000 Eğim =Yükselti Farkı (m)Gerçek Uzaklık (m).100 veya 1000 1995805184785Şekildeki A ve B noktaları arasındaki gerçek uzaklık 18 km, yükselti farkı ise 900 m’dir. Buna göre noktalar arasındaki eğim ‰ kaçtır?020000Şekildeki A ve B noktaları arasındaki gerçek uzaklık 18 km, yükselti farkı ise 900 m’dir. Buna göre noktalar arasındaki eğim ‰ kaçtır?Örnek:-3302097790.h.ABGU400000.h.ABGUÖrnek: 1/400 000 ölçekli haritada 6 cm ile gösterilen K-L noktaları arasındaki eğim % 5’tir. L noktası 200 m yükseklikte olduğuna göre K noktasının yüksekliği kaç metredir? 5. HARİTALARDA YÜZEYŞEKİLLERİNİN GÖSTERİLMESİA. RENKLENDİRME YÖNTEMİRenklendirme yöntemiyle çizilen haritalara Fiziki Harita ya da Hipsometrik Harita adı verilir. Bu haritalarda renkler, yükselti basamaklarını gösterirler.YÜKSELTİ BASAMAĞIRENKLER-500’den derin-200 ile -5000 – (-200) m (Kıta Sahanlığı)0 – 200 m200 – 500 m500 – 1000 m1000 – 1500 m1500 – 2000 m+ 2000 m’den yüksekKalıcı Kar ve BuzullarB. TARAMA YÖNTEMİYüzey şekillerinin, sahip oldukları eğim koşullarına göre farklı uzunluk ve kalınlıktaki tarama çizgileriyle gösterildiği çizim yöntemidir.3524250-5715400000-88900186055Buna göre eğimin fazla olduğu yerler sık, kısa ve kalın çizgilerle; eğimin az olduğu yerler ise ince, uzun ve aralıklı çizgilerle taranır. Düz yerler ise boş bırakılır.00Buna göre eğimin fazla olduğu yerler sık, kısa ve kalın çizgilerle; eğimin az olduğu yerler ise ince, uzun ve aralıklı çizgilerle taranır. Düz yerler ise boş bırakılır.C. GÖLGELENDİRME YÖNTEMİ-8953519685040000021196308890Bu yöntemde, yüzey şekillerinin eğiminin arttığı bölgeler koyu, eğiminin azaldığı yerler ise açık tonlardaki gölgelerle gösterilir.00Bu yöntemde, yüzey şekillerinin eğiminin arttığı bölgeler koyu, eğiminin azaldığı yerler ise açık tonlardaki gölgelerle gösterilir.4228465-7175500D. KABARTMA YÖNTEMİ-166370182880Yerşekillerinin kabartılar ve çukurluklar şeklinde gösterildiği çizim yöntemidir. Haritalarda yerşekillerinin engebeliliğinden kaynaklanan bozulmaların en az olduğu, başka bir değişle yerşekillerinin en doğru gösterildiği çizim yöntemidir.00Yerşekillerinin kabartılar ve çukurluklar şeklinde gösterildiği çizim yöntemidir. Haritalarda yerşekillerinin engebeliliğinden kaynaklanan bozulmaların en az olduğu, başka bir değişle yerşekillerinin en doğru gösterildiği çizim yöntemidir. 5. İZOHİPS (EŞ YÜKSELTİ) YÖNTEMİ25234906477000-189230127635İzohips yöntemi, yüzey şekillerinin, deniz yüzeyinden aynı yükseklikte bulunan yerleri birleştiren iç içe kapalı eğirilerle gösterildiği bir izdüşüm yöntemidir.Yanda, profili (yandan görünüşü) verilen yüzey şeklinin kuşbakışı görüntüsünün, izohips eğrileriyle çizilmiş haritası gösterilmiştir. 00İzohips yöntemi, yüzey şekillerinin, deniz yüzeyinden aynı yükseklikte bulunan yerleri birleştiren iç içe kapalı eğirilerle gösterildiği bir izdüşüm yöntemidir.Yanda, profili (yandan görünüşü) verilen yüzey şeklinin kuşbakışı görüntüsünün, izohips eğrileriyle çizilmiş haritası gösterilmiştir. -48006092710002717800112395İzohips Eğrilerinin Genel Özellikleri Şunlardır:1. Her eğrinin geçtiği tüm noktalarda yükseklik aynıdır.2. Her yükselti eğrisi kendinden daha yüksek değeri gösteren izohipsi çevreler.3. En içteki kapalı eğri, en yüksek değeri gösterir.00İzohips Eğrilerinin Genel Özellikleri Şunlardır:1. Her eğrinin geçtiği tüm noktalarda yükseklik aynıdır.2. Her yükselti eğrisi kendinden daha yüksek değeri gösteren izohipsi çevreler.3. En içteki kapalı eğri, en yüksek değeri gösterir.3187700508010203000102030130810151765Yan yana duran ve birbirini çevrelemeyen iki eşyükselti eğirisinin yükseklik değeri aynıdır.Bu nedenle bir akarsuyun her iki yanında duran eğrilerin değerleri de birbirine eşit olur.00Yan yana duran ve birbirini çevrelemeyen iki eşyükselti eğirisinin yükseklik değeri aynıdır.Bu nedenle bir akarsuyun her iki yanında duran eğrilerin değerleri de birbirine eşit olur.3213735-12509550502030402525253030350050502030402525253030354. 5.Birbirini izleyen iki eşyükselti eğrisi arasındaki yükselti farkına Sabit Aralık (Equidistans) adı verilir. Sabit aralık değeri bir haritanın her yerinde aynıdır.-46355107950Sabit aralık değeri hesaplanırken yükselti değeri bilinen eğriler arasındaki yükselti farkı bulunur ve bu değer, eğriler arasındaki basamak (aralık) sayısına bölünür.00Sabit aralık değeri hesaplanırken yükselti değeri bilinen eğriler arasındaki yükselti farkı bulunur ve bu değer, eğriler arasındaki basamak (aralık) sayısına bölünür.-11874540640DENİZ125E =E =E =8411245030000DENİZ125E =E =E =84112450300421005017399002000031496017526002000022479001733550200006. İzohips sayısı yerşekillerinin yüksekliğine ve ölçeğe bağlı olarak değişir.7. Ölçek küçüldükçe sabit aralık değeri büyür.-15875012001520160DENİZDENİZ1 / 200 000 1 / 400 000 E =E =0020160DENİZDENİZ1 / 200 000 1 / 400 000 E =E =344805012954018002000018024676101587500200003155951676400200008. İzohipslerin sık geçtiği yerler dik yamaçları, aralıklı geçtiği yerler ise az eğimli yamaçları gösterir.-207645109220DENİZACB00DENİZACB39585905080Buna göre yandaki haritada verilen üç doğrultunun üzerinde bulunduğu yamaçları, eğimi en çok olandan en az olana doğru sıralayınız.CEVAP: 00Buna göre yandaki haritada verilen üç doğrultunun üzerinde bulunduğu yamaçları, eğimi en çok olandan en az olana doğru sıralayınız.CEVAP: 9. İzohipsler farklı yüzey şekillerinin bulunduğu alanlarda birbirinden farklı şekiller alırlar. Buna göre aşağıdaki haritada gösterilen yüzey şekillerinin adlarını üzerine yazınız.-179070186690.1040302020304050−−−−−−−−−DENİZ00.1040302020304050−−−−−−−−−DENİZ-114935-20447000
  • 2
    Önizleme: 2 yıl önce

    Harita bilgisi ve ölçek

    (Göster / Gizle) Sunum İçeriği: Düz metin (text) olarak..
    1. Sayfa
    HARİTA BİLGİSİ

    2. Sayfa
    HARİTAYeryüzünün tamamının veya bir kısmının kuşbakışı görünüşünün ölçekli olarak küçültülerek düzlem üzerine çizimine harita denir.

    3. Sayfa
    BÜTÜN HARİTALARDA BULUNMASI GEREKEN HUSUSLARKullanım amacı belirlenir.Amaca uygun başlık konur.Enlem ve boylam belirlenir.Ölçek hazırlanır.Amaca uygun bilgi ve işaretler haritaya yerleştirilir.Lejant hazırlanır.Yön oku konur.

    4. Sayfa
    Bu çizimin harita olabilmesi için Kuşbakışı çizilmiş olması Ölçekli olmasıBir düzleme aktarılmış olması

    5. Sayfa
    KUŞBAKIŞI ÇİZİLMİŞ OLMASI

    6. Sayfa
    ÖLÇEKLİ OLMASI

    7. Sayfa
    BİR DÜZLEME AKTARILMIŞ OLMASI

    8. Sayfa
    PROJEKSİYON Haritalar çizilirken dünyanın şeklinden dolayı küresel yüzeyler düzleme aktarılma sırasında ortaya çıkan bozulmaları en aza indirmek amacıyla yapılan sistemlere denir.

    9. Sayfa
    PROJEKSİYON ÇEŞİTLERİSilindir projeksiyon.Düzlem projeksiyon.Konik projeksiyon.

    10. Sayfa
    DÜZLEM PROJEKSİYONKutuplar ve çevresinde kullanılır.

    11. Sayfa
    SİLİNDİR PROJEKSİYONEkvator ve çevresinde kullanılır.

    12. Sayfa
    KONİK PROJEKSİYONOrta enlemler ve çevresinde kullanılır.

    13. Sayfa
    ÖLÇEK

    14. Sayfa
    ÖLÇEKHaritalardaki küçültme oranına ölçek denir.style.visibilityppt_xppt_y

    15. Sayfa
    KROKİBir yerin kuşbakışı görünüşünün kabataslak olarak düzlem üzerine aktarılmasına denir.style.visibility

    16. Sayfa
    ÖLÇEK ÇEŞİTLERİ Kesir ölçek Çizik ölçek

    17. Sayfa
    KESİR ÖLÇEKKüçültme oranı kesirlerle ifade edilen ve haritada en çok kullanılan ölçektir.

    18. Sayfa
    NotÖlçeğin paydasıyla ölçek arasında ters orantı vardır.Payda büyüdükçe ölçek küçülür.Payda küçüldükçe ölçek büyür.

    19. Sayfa
    BOŞLUKLARKesir ölçekte pay her zaman “1”dir.Kesir ölçekte birim her zaman “cm” dir.Ölçek büyüdükçe “payda” küçülür.

    20. Sayfa
    ÇİZİK ÖLÇEK Harita üzerindeki uzunlukların gerçekteki karşılığının işaretlenmiş bir doğru üzerinde gösterildiği ölçektir.Çizik ölçekler genelde Lejant içine konur.

    21. Sayfa
    ÇİZİK ÖLÇEKHarita iki nokta arasındaki kuş uçuşu uzaklığın daha pratik olarak bulunmasını sağlar.

    22. Sayfa
    LEJAND Haritadaki işaretlerin ne anlama geldiğini gösteren ve haritanın sağ alt köşesine yerleştirilen kısma denir.

    23. Sayfa
    GERÇEK VE İZDÜŞÜM ALAN

    24. Sayfa
    GERÇEK ALANBütün yeryüzü şekillerini hesaba katarak alınan yüz ölçümdür.Türkiye‘nin gerçek yüzölçümü 814.000km²

    25. Sayfa
    İZDÜŞÜM ALANYeryüzü şekillerini hesaba katmadan yeryüzünü düz kabul edip alınan yüz ölçümdür.Türkiye‘nin izdüşüm yüzölçümü 780.576 km²dir.

    26. Sayfa
    NOTAradaki fark yaklaşık 34.000 km²dir.Bu durum ülkemizin çok engebeli olduğunu gösterir.

    27. Sayfa
    NOTGerçek alan ile izdüşüm alan arasındaki fark, Doğu Anadolu Bölgesi’nde en fazladır.Marmara bölgesi’nde en azdır.

    28. Sayfa
    HARİTA ÇEŞİTLERİ

    29. Sayfa
    Kullanım amaçlarına göre Ölçeklerine göre haritalarHARİTA ÇEŞİTLERİ

    30. Sayfa
    Kullanım amaçlarına göre

    31. Sayfa
    KULLANIM AMAÇLARINA GÖRESiyasi Haritalar Fiziki Haritalar Özel Haritalar Beşeri Ve Ekonomik Haritalar

    32. Sayfa
    Fiziki Haritalar

    33. Sayfa
    Fiziki HaritalarYeryüzünün fiziki görünüşünü gösteren haritalardır.

    34. Sayfa
    Fiziki haritalardaYükselti basamaklarıEğim hesaplanırProfil çıkarılırYeryüzü şekilleri gösterilir.

    35. Sayfa
    Yükselti basamakları

    36. Sayfa
    Eğim hesaplanır

    37. Sayfa
    Profil çıkarılır

    38. Sayfa
    Yeryüzü şekilleri

    39. Sayfa
    Özel Haritalar

    40. Sayfa
    Özel HaritalarBelirli bir konu için özel olarak hazırlanan haritalardır

    41. Sayfa
    BASINÇ HARİTASI

    42. Sayfa
    Beşeri Ve Ekonomik Haritalar

    43. Sayfa
    Beşeri Ve Ekonomik HaritalarNüfus,göç,yerleşme,dil,din,ırk,tarım,hayvancılık,Sanayi,turizm,ulaşım,madenler gibi özellikleri gösteren haritalardır

    44. Sayfa
    Nüfus

    45. Sayfa
    Tarım

    46. Sayfa
    Turizm

    47. Sayfa
    Siyasi Haritalar

    48. Sayfa
    Siyasi HaritalarDünya üzerindeki ülkelerin sınırlarını komşularını ülkeler içindeki idari bölünüşlerini gösteren haritalardır.Bunlara İdari Haritalar da denilmektedir.

    49. Sayfa
    Siyasi Haritalar

    50. Sayfa
    Bütün haritalardan

    51. Sayfa
    Bütün haritalardanUzaklıkAlanYön tayiniKonum belirlemede yararlanılır.Saat hesaplamaları yapılabilir.

    52. Sayfa
    Uzaklık hesaplama

    53. Sayfa
    Konum belirlemede

    54. Sayfa
    Alan

    55. Sayfa
    ÖLÇEKLERİNE GÖRE HARİTALAR

    56. Sayfa
    ÖLÇEKLERİNE GÖRE HARİTALARBüyük Ölçekli HaritalarPlanlarTopoğrafya haritasıOrta Ölçekli HaritalarKüçük Ölçekli Haritalar

    57. Sayfa
    Büyük Ölçekli HaritalarÖlç paydası 200.000den küçük olan haritalardır.

    58. Sayfa
    PlanlarÖlçeğinin paydası 0-20.000 arasında olan haritalardır.

    59. Sayfa
    Topoğrafya haritasıÖlçeğinin paydası 20.000- 200.000 ar olan haritalara denir.Bu haritalarda yeryüzü şekilleri daha güzel gösterilir.

    60. Sayfa
    B.ÖLÇEKLİ HAR.ÖZELLİKLERİ Ölç pay. 200.000den küçük olan har. Gerçekte dar alan gösterir.Ayrıntı fazla Duvarda daha az yer kaplar Haritalarda bozulma oranı az Küçültme oranı az.

    61. Sayfa
    Orta Ölçekli HaritalarÖlçeğin paydası 200.000-500.000 ar olan haritalar.

    62. Sayfa
    Küçük Ölçekli HaritalarÖlçeğinin paydası 500.000 den büyük olan haritalar.

    63. Sayfa
    K.ÖLÇEKLİ HAR.ÖZELLKLERİÖlçeğin paydası 500.000 den büyük olan haritalar.Ayrıntı az. Gerçekte geniş alan gösterir.Küçültme oranı fazlaHaritalarda bozulma fazlaDuvarda daha fazla yer kaplar

    64. Sayfa
    Ölçeğin Haritaya EtkisiBüyük ölçekli haritaların ve küçük ölçekli haritaların özellikleri birbirinden farklıdır.

    65. Sayfa
    Ölçeğin Haritaya EtkisiB.ÖLÇEKLİ HAR K.ÖLÇEKLİ HAR

    66. Sayfa
    Ölçeğin Haritaya Etkisi

Harita Bilgisi Videoları

  • 2
    2 yıl önce

    Harita bilgisi konu anlatımı videosu

Harita Bilgisi Soru & Cevap

Bu yazı hakkında ilk soru soran sen ol..

Harita Bilgisi Ek Bilgileri

Bu yazıya sende yeni bilgi ekleyerek gelişmesine yardımcı olabilirsin..

Kapak Resmi
Harita bilgisi
Sponsorlu Bağlantılar
Yazı İşlemleri

Bir şey Unutmadın mı ?

Bizi sonra tekrar bulmak için sitemizi aşağıdan beğenmelisin